Aan het einde van een overleg is iedereen het eens: we moeten elkaar beter op de hoogte houden. Er wordt instemmend geknikt. Een week later blijkt dat er weinig is veranderd.
Dat hoeft niet te betekenen dat niemand de afspraak belangrijk vond. Misschien wist iedereen wel wat de bedoeling was, maar bleef onduidelijk op welk moment iemand iets anders zou gaan doen.
‘Beter communiceren’ geeft een richting aan. Het vertelt nog niet wat je morgen doet.
Koppel je voornemen aan een herkenbaar moment
Onderzoekers noemen een plan waarin je een situatie aan een handeling koppelt een als-danplan:
Als deze situatie zich voordoet, dan doe ik dit.
Je denkt vooraf na over een moment dat je waarschijnlijk tegenkomt. Vervolgens kies je wat je op dat moment wilt doen.
Bijvoorbeeld:
- Voornemen: Ik wil beter voorbereid aan ons overleg beginnen. Concreet: Als ik de uitnodiging voor het overleg accepteer, dan noteer ik meteen welk punt ik wil inbrengen.
- Voornemen: We willen duidelijker afsluiten. Concreet: Als ons overleg bijna is afgelopen, dan benoemen we wie welke volgende stap zet en wanneer.
- Voornemen: Ik wil vaker aandacht geven aan wat goed gaat. Concreet: Als een collega mij met iets heeft geholpen, dan benoem ik bij het bedanken wat die hulp voor mij betekende.
Deze voorbeelden maken zichtbaar wanneer je kunt handelen en wat die handeling inhoudt.
Waarom dit kan helpen
Onderzoek naar als-danplannen laat zien dat zulke plannen kunnen helpen om voornemens uit te voeren. Door vooraf een situatie en een handeling te verbinden, kan het gemakkelijker worden om het geschikte moment te herkennen en in actie te komen.
Een meta-analyse van Gollwitzer en Sheeran onderzocht dit in uiteenlopende situaties en bij verschillende doelen. De resultaten ondersteunen het nut van concrete uitvoeringsplannen. Ze betekenen niet dat iedere afspraak in ieder team hetzelfde effect heeft.
Ook blijft het belangrijk dat je het doel zelf wilt bereiken. Een slim geformuleerde afspraak vervangt die betrokkenheid niet.
Maak de stap uitvoerbaar
Kies iets wat binnen je invloed ligt en op het gekozen moment haalbaar is.
‘Als een collega een vraag heeft, maak ik altijd direct tijd’ klinkt betrokken. Maar het is misschien niet uitvoerbaar. Een bruikbaardere afspraak kan zijn:
Als ik een vraag krijg waarvoor ik nu geen tijd heb, dan spreek ik af wanneer ik erop terugkom.
Een concrete afspraak lost bovendien geen tekort aan tijd, mensen of bevoegdheden op. Als die ontbreken, vraagt dat eerst om een andere afspraak over het werk.
Probeer dit deze week
Kies één voornemen dat voor jou of jullie team belangrijk is. Maak vervolgens deze zin af:
Als …, dan …
Controleer samen:
- Is het moment duidelijk herkenbaar?
- Is zichtbaar wat je op dat moment gaat doen?
- Kun je dit zelf uitvoeren, of heb je iemand anders nodig?
Kijk na een week terug. Kwam het moment voorbij? Lukte de stap? Wat maakte hem makkelijk of juist lastig?
Gebruik die terugblik om je afspraak aan te passen.
Tot slot
Een goed voornemen geeft richting. Een concrete afspraak geeft je iets om op een herkenbaar moment te doen.
Welke kleine stap wil jij deze week aan een vast moment verbinden?
Onderzoeksbron
De onderzoeken geven achtergrond bij dit inzicht.
- Implementation Intentions and Goal Achievement: A Meta-analysis of Effects and Processes ↗Gollwitzer & Sheeran · 2006 · Advances in Experimental Social Psychology · meta-analyse van onderzoek naar concrete uitvoeringsplannen bij uiteenlopende doelen en situaties.
- The Interplay Between Goal Intentions and Implementation Intentions ↗Sheeran, Webb & Gollwitzer · 2005 · Personality and Social Psychology Bulletin · twee onderzoeken naar de rol van betrokkenheid bij het doel.